အံ့ဖွယ်များကို ဖန်တီးသူ

 အံ့ဖွယ်များကို ဖန်တီးသူ 

သင့်ဘဝရဲ့ ဒီနေ့တစ်ရက်ဟာ ကံဆိုးမိုးမှောင်ကျနေတယ်လို့ ခံစားနေရရင် သူ့အကြောင်းကို ခေတ္တလောက် အချိန်ပေးပြီး စဉ်းစားကြည့်လိုက်ပါ။

သူ့ကို အမေရိကန်ပြည်တွင်းစစ်အပြီး တစ်နှစ်အကြာမှာ မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်၊ အာဂါဝမ်မြို့မှာ မွေးဖွားခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ အိုင်ယာလန် အခြေချနေထိုင်သူတွေရဲ့ သမီးဖြစ်ပါတယ်။

သူတို့မိသားစုဟာ စိတ်ကူးကြည့်ဖို့တောင် ခက်ခဲလောက်အောင် အလွန်အမင်း ဆင်းရဲကြပါတယ်။ သူ့အမေဟာ ကလေးသုံးယောက် ဗိုက်ဝဖို့အတွက် ကိုယ့်ရဲ့ညစာကို အမြဲလိုလို အငတ်ခံခဲ့ရတယ်။ သူ့မောင်လေးကလည်း အမြဲဖျားနာနေတတ်သူပါ။ ဖခင်ဖြစ်သူကတော့ အရက်သမားတစ်ဦးဖြစ်ပြီး သူတို့ကို မကြာခဏ ရိုက်နှက်နှိပ်စက်လေ့ရှိပါတယ်။

အသက် ၅ နှစ်အရွယ်မှာ သူဟာ မျက်စိဘက်တီးရီးယားပိုးဝင်တဲ့ရောဂါ ကူးစက်ခံခဲ့ရတယ်။ မျက်စိက ပြင်းထန်စွာ နာကျင်ကိုက်ခဲပြီး မမြင်ရတော့လောက်အောင် ဖြစ်လာတဲ့အတွက် ညညဆိုရင် မအိပ်နိုင်ဘဲ နာကျင်စွာနဲ့ စောင့်နေခဲ့ရတယ်။ အသက် ၈ နှစ်အရွယ်မှာတော့ သူ့အမေဟာ တီဘီရောဂါနဲ့ ဆုံးပါးသွားခဲ့ပြီး အသက် ၁၀ နှစ်အရွယ်မှာတော့ ဖခင်ဖြစ်သူက ကလေးသုံးယောက်လုံးကို စွန့်ပစ်သွားခဲ့ပါတယ်။

အစိုးရက မောင်နှမတွေကို ခွဲပစ်လိုက်ပါတယ်။ သူနဲ့ သူ့မောင်လေးကို လူဦးရေထူထပ်လွန်းပြီး အခြေအနေဆိုးရွားတဲ့ တူးခ်ဘူရီ (Tewksbury) က မိဘမဲ့ဂေဟာ၊ ဆေးရုံနဲ့ လူအိုရုံပေါင်းထားတဲ့ နေရာကို ပို့လိုက်တယ်။ သူ့ညီမကိုတော့ အဒေါ်ဖြစ်သူဆီ ပို့လိုက်ပါတယ်။

တူးခ်ဘူရီဟာ မိဘမဲ့ဂေဟာထက် အကျဉ်းထောင်နဲ့ ပိုတူပါတယ်။ အိပ်မက်ဆိုးတွေ တကယ်ဖြစ်လာတဲ့ နေရာမျိုးပါ။ အထဲမှာရှိနေသူတွေဟာ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားခံရတာတွေ၊ လူသားချင်း ပြန်စားတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းတွေတောင် ထွက်ပေါ်ခဲ့တဲ့ နေရာမျိုးပါ။ အစိုးရက အကြိမ်ကြိမ် လာရောက်စစ်ဆေးပေမဲ့ အာဏာပိုင်တွေကတော့ အမြဲပဲ လျစ်လျူရှုခဲ့ကြပါတယ်။

ဂေဟာကို ရောက်ပြီး လပိုင်းအကြာမှာပဲ သူအသက်ထက်ချစ်ရတဲ့ မောင်လေးရဲ့ ကျန်းမာရေးဟာ ပိုဆိုးလာပြီး တီဘီရောဂါနဲ့ပဲ ဆုံးပါးသွားခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီနောက်မှာတော့ သူဟာ လုံးဝကို အထီးကျန်သွားခဲ့ပါပြီ။

သူဟာ သန်းတွေ ပြည့်နေတဲ့ ခုတင်ပေါ်မှာ အိပ်ခဲ့ရပြီး အစားအစာ ညံ့ဖျင်းတာတွေကို စားခဲ့ရတယ်။ သန်းမတွယ်အောင်ဆိုပြီး ဂေဟာက ဝန်ထမ်းတွေဟာ မိန်းကလေးငယ်လေးတွေကို ခေါင်းတုံး အမြဲရိပ်ပစ်လေ့ရှိပါတယ်။ ဒီအတောအတွင်းမှာပဲ သူ့ရဲ့ အမြင်အာရုံဟာ ပိုပိုပြီး ဆိုးရွားလာပါတယ်။ မျက်စိခွဲစိတ်မှု နှစ်ကြိမ်လုပ်ခဲ့ပေမဲ့ မအောင်မြင်ခဲ့ပါဘူး။

နောက်ဆုံးမှာတော့ သူ့မျက်စိက တော်တော်လေး ဆိုးလာတဲ့အတွက် တခြားဆေးရုံတစ်ခုကို ထပ်မံခွဲစိတ်ဖို့ ပို့လိုက်ပြန်ပါတယ်။ အဲဒါလည်း မထူးခြားခဲ့ပါဘူး။ ဆေးရုံမှာ ရှိနေစဉ်အတွင်းမှာလည်း သူ့ကို လူနာတစ်ယောက်လို မဆက်ဆံဘဲ အောက်ခြေသိမ်း အစေခံတစ်ယောက်လိုပဲ ခိုင်းစေခဲ့ပါတယ်။

သူဟာ သီလရှင်တွေကို အညစ်အကြေးအိုးတွေ သွန်ပေးတာ၊ ပေရေနေတဲ့ အိပ်ရာခင်းတွေကို လျှော်ဖွပ်ပေးတာနဲ့ ဒဏ်ရာတွေကို ပတ်တီးစည်းပေးတာတွေ ကူညီလုပ်ပေးခဲ့ရတယ်။ အဲဒီခေတ်က မိဘမဲ့ကလေးတွေဆိုတာ လူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ အနိမ့်ဆုံးအဆင့်မှာ ရှိနေသူတွေဖြစ်လို့ သူဟာ ကျွန်တစ်ယောက်ထက် မပိုခဲ့ပါဘူး။

သူ့မျက်စိက ပိုဆိုးလာတဲ့အတွက် ဆေးရုံက နောက်ဆုံးလက်ကျန်မျှော်လင့်ချက်အနေနဲ့ မြို့ပြဆေးပေးခန်းတစ်ခုကို ပို့လိုက်ပါတယ်။ နောက်ထပ် ခွဲစိတ်မှုတွေ လုပ်ခဲ့ပေမဲ့ ဘာမှ မထူးခြားဘဲ သူဟာ လုံးဝနီးပါး မျက်စိကွယ်သွားပါပြီ။ အခြေအနေတွေ အဆိုးဆုံးဖြစ်နေချိန်မှာပဲ သူ့ကို အဲဒီကြောက်စရာကောင်းတဲ့ မိဘမဲ့ဂေဟာကို ပြန်ပို့လိုက်ပါတယ်။

ဒီတစ်ခါတော့ သူဟာ အတင်းအကျပ် ငြင်းဆန်ခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ ကန်ကျောက်တယ်၊ ကိုက်တယ်၊ သွေးထွက်သံယိုဖြစ်တဲ့အထိ တိုက်ခိုက်ခဲ့တယ်။ သူ အဲဒီကို လုံးဝ ပြန်မသွားချင်တော့ဘူး။ ရဲဝတ်စုံဝတ်ထားတဲ့ အမျိုးသားတွေက သူ့ကို အတင်းချုပ်ကိုင်ခဲ့ရပါတယ်။ “ကျွန်မကို လွှတ်စမ်း”လို့ သူ အော်ဟစ်ခဲ့ပေမဲ့ မရခဲ့ပါဘူး။

တူးခ်ဘူရီကို ပြန်ရောက်တော့ ဒီတစ်ခါမှာတော့ သူ့ကို ကလေးတွေနဲ့ အတူမထားတော့ဘဲ ဘယ်သူမှ မကယ်နိုင်တဲ့ လူကြီးတွေကြားထဲမှာ ထားလိုက်ပါတယ်။

အသက် ၁၅ နှစ်အရွယ်မှာ အဲဒီဂေဟာကို စုံစမ်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့က လာရောက်စစ်ဆေးပါတယ်။ အဲဒီလို စစ်ဆေးနေတုန်းမှာပဲ ဒီမိန်းကလေးဟာ စစ်ဆေးရေးမှူးတွေရှေ့ကို ပြေးထွက်သွားပြီး “ကျေးဇူးပြုပြီး! ကျွန်မ ကျောင်းတက်ချင်ပါတယ်” လို့ အော်ဟစ်တောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။ သူ့ရဲ့ စိတ်အားထက်သန်တဲ့ တောင်းဆိုမှုကို အာဏာပိုင်တွေက ခွင့်ပြုခဲ့ပါတယ်။

ရက်သတ္တပတ်အနည်းငယ်အတွင်းမှာပဲ အဲဒီမိန်းကလေးဟာ ဝါးတားတောင်း (Watertown) မှာရှိတဲ့ ပတ်ကင်းစ် (Perkins) မျက်မမြင်ကျောင်းမှာ ကျောင်းဝင်ခွင့် ရခဲ့ပါတယ်။ အစပိုင်းမှာတော့ အသားကျဖို့ တော်တော်ခက်ခဲခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ မိဘမဲ့ဂေဟာမှာ တိရစ္ဆာန်တစ်ကောင်လို နေထိုင်ခဲ့ရတာလေ။ အစားအစာအတွက်၊ ဘေးကင်းဖို့အတွက်၊ လူကြီးတွေရဲ့ ရန်ကနေ ကာကွယ်ဖို့အတွက် အမြဲတိုက်ခိုက်နေရသူပါ။

ဒါပေမဲ့ နောက်ဆုံးမှာတော့ သူ သင်ယူနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ ထူးချွန်တဲ့ ကျောင်းသူတစ်ယောက် ဖြစ်လာခဲ့တယ်။ ဆရာမတွေနဲ့ ရင်းနှီးလာပြီး သူ့မှာ ရှိနေမှန်း မသိခဲ့တဲ့ အရည်အချင်းတွေကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။

သူ့ရဲ့ အရင်းနှီးဆုံး သူငယ်ချင်းတွေထဲက တစ်ယောက်ကတော့ ပတ်ကင်းစ်ကျောင်းမှာ ပထမဆုံး ပညာသင်ကြားခဲ့တဲ့ မျက်မမြင် နားမကြားသူ လော်ရာ ဘရစ်ချ်မန်း (Laura Bridgman) ဖြစ်ပါတယ်။ သူတို့နှစ်ယောက်ဟာ ခိုင်မာတဲ့ သံယောဇဉ် ရှိခဲ့ကြပြီး အဲဒီမိန်းကလေးဟာ လူတိုင်းရဲ့ မျှော်လင့်ချက်ထက်ကို ပိုပြီး ထူးချွန်လာခဲ့ပါတယ်။ တကယ်တော့ သူဟာ ပါရမီရှင်တစ်ယောက်ပါ။ ၅ နှစ်တာ ကာလအတွင်းမှာပဲ သူဟာ မျက်မမြင်စာ (Braille)၊ လက်ဟန်ခြေဟန်စကားနဲ့ လက်ချောင်းလေးတွေ သုံးပြီး ဆက်သွယ်တဲ့ နည်းလမ်းအသစ်တွေကိုပါ တတ်မြောက်ခဲ့ပါတယ်။ကျောင်းတက်နေစဉ်အတွင်း ခွဲစိတ်မှုပေါင်းများစွာ ထပ်မံပြုလုပ်ခဲ့ရပြီး သူ့ရဲ့ အမြင်အာရုံဟာ စာဖတ်နိုင်တဲ့အဆင့်ထိ ပြန်ကောင်းလာခဲ့ပါတယ်။

အသက် ၂၀ မှာ သူ ကျောင်းပြီးခဲ့ပါတယ်။ တစ်ကျောင်းလုံးမှာ အတော်ဆုံး ထူးချွန်ဆုရှင် (Valedictorian) အဖြစ်နဲ့ပါ။ ကျောင်းဆင်းပွဲ မိန့်ခွန်းမှာ သူဟာ မျက်မမြင် ကျောင်းသားဟောင်းတွေ ရှေ့မှာ အခုလို ပြောခဲ့ပါတယ် ။

“ငါတို့ ကျော်ဖြတ်ရတဲ့ အခက်အခဲတိုင်း၊ ငါတို့ ရရှိတဲ့ အောင်မြင်မှုတိုင်းဟာ လူသားတွေကို ဘုရားသခင်နဲ့ ပိုပြီး နီးစပ်အောင် ဆောင်ကြဉ်းပေးတာပါပဲ...”

အဲဒီနှစ်နှောင်းပိုင်းမှာပဲ သူဟာ အလာဘားမားပြည်နယ်က အသက် ၇ နှစ်အရွယ် မျက်မမြင် နားမကြားတဲ့ မိန်းကလေးငယ်လေး ဟယ်လင် (Helen Keller) နဲ့ တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ အဲဒီကလေးမလေးရဲ့ တစ်သက်တာ အဖော်မွန် ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ အထူးပညာရေးလောကကို ထာဝရ ပြောင်းလဲပစ်ခဲ့ပြီး သန်းပေါင်းများစွာသော လူတွေရဲ့ အမှောင်ထုထဲကို အလင်းရောင် ယူဆောင်ပေးခဲ့ပါတယ်။

သူ့နာမည်က အန်း ဆူလီဗန် (Anne Sullivan) ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ လူအများစုကတော့ သူ့ကို “အံ့ဖွယ်များကို ဖန်တီးသူ” လို့ ထာဝရ ခေါ်ဆိုကြမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

Anne Sullivan ၏ ဘဝမှတ်တိုင်များ

Anne Sullivan ရဲ့ ဘဝဟာ အောက်ခြေအကျဆုံး ဘဝကနေ ကမ္ဘာကျော်တဲ့အထိ ရုန်းကန်ခဲ့ရတဲ့ သူရဲကောင်းဆန်တဲ့ ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ပါ။

၁။ ငယ်ဘဝ အမှောင်ထု 

Anne Sullivan ကို ၁၈၆၆ ခုနှစ်မှာ မွေးဖွားခဲ့ပြီး သူ့ရဲ့ ငယ်ဘဝဟာ အလွန်ဝမ်းနည်းစရာ ကောင်းခဲ့ပါတယ်။

• ကျန်းမာရေး အခြေအနေ: အသက် ၅ နှစ်မှာ Trachoma လို့ခေါ်တဲ့ မျက်စိရောဂါကြောင့် အမြင်အာရုံ စတင်ဆုံးရှုံးခဲ့ပါတယ်။

• မိသားစု ဆုံးရှုံးမှု: သူ့အမေ ဆုံးသွားပြီးနောက် အဖေက စွန့်ပစ်သွားတဲ့အတွက် မောင်လေး Jimmie နဲ့အတူ Tewksbury Almshouse ကို ပို့ခံခဲ့ရပါတယ်။ အဲဒီနေရာဟာ အလွန်ညစ်ပတ်ပြီး လူမဆန်တဲ့ နှိပ်စက်မှုတွေ ရှိတဲ့နေရာပါ။

• အကြီးမားဆုံးသော ကြေကွဲမှု: သူအရမ်းချစ်တဲ့ မောင်လေး Jimmie ဟာ ဂေဟာကို ရောက်ပြီး လပိုင်းအကြာမှာပဲ သေဆုံးသွားခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ Anne ရဲ့ စိတ်ကို တစ်သက်လုံး ဒဏ်ရာရစေခဲ့တဲ့ ဖြစ်ရပ်ပါ။

၂။ ပညာရေးနှင့် လွတ်မြောက်ခြင်း

Tewksbury မှာ ၄ နှစ်ကြာ နေထိုင်ပြီးနောက် စုံစမ်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ လာတဲ့အချိန်မှာ သူက "ကျွန်မ ကျောင်းတက်ချင်တယ်" လို့ ရဲရဲဝံ့ဝံ့ တောင်းဆိုခဲ့တာကြောင့် Perkins School for the Blind ကို ရောက်ရှိခဲ့ပါတယ်။

• စိန်ခေါ်မှုများ: ကျောင်းရောက်စမှာ Anne ဟာ အရိုင်းအစိုင်းလို ဖြစ်နေခဲ့ပေမဲ့ သူ့ရဲ့ ထက်မြက်မှုကြောင့် ၆ နှစ်အတွင်းမှာပဲ အတန်းထဲမှာ အတော်ဆုံး ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။

• ခွဲစိတ်မှုများ: ကျောင်းတက်နေစဉ်အတွင်း ခွဲစိတ်မှုပေါင်းများစွာ ထပ်မံပြုလုပ်ခဲ့ရပြီး သူ့ရဲ့ အမြင်အာရုံဟာ စာဖတ်နိုင်တဲ့အဆင့်ထိ ပြန်ကောင်းလာခဲ့ပါတယ်။

၃။ Helen Keller နှင့် ဆုံစည်းခြင်း (The Turning Point)

၁၈၈၇ ခုနှစ်မှာ Anne ဟာ အသက် ၂၀ အရွယ်မှာ Helen Keller ရဲ့ ဆရာမအဖြစ် အလုပ်စတင်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ကမ္ဘာ့သမိုင်းမှာ အလှဆုံး ဆုံစည်းမှုတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။

• သင်ကြားနည်း: Anne ဟာ Helen ရဲ့ လက်ဖဝါးပေါ်မှာ စာလုံးလေးတွေ ရေးပြပြီး သင်ကြားပေးခဲ့ပါတယ်။ အကျော်ကြားဆုံးကတော့ "Water" (ရေ) ဆိုတဲ့ စကားလုံးကို Helen နားလည်သွားတဲ့ အချိန်ပါပဲ။ လက်တစ်ဖက်က ရေအေးအေးကို ထိတွေ့စေပြီး ကျန်လက်တစ်ဖက်မှာ "W-A-T-E-R" လို့ ရေးပြခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

• ဘဝတစ်သက်တာ အဖော်: Anne ဟာ Helen ရဲ့ ဆရာမတင်မကဘဲ သူငယ်ချင်း၊ ဘာသာပြန်ပေးသူနဲ့ ဘဝရဲ့ လမ်းပြအဖြစ် နှစ်ပေါင်း ၅၀ နီးပါး အတူရှိခဲ့ပါတယ်။

၄။ ဂုဏ်ပုဒ်နှင့် နောက်ဆုံးအချိန်

Anne Sullivan ကို "The Miracle Worker" (အံ့ဖွယ်များကို ဖန်တီးသူ) လို့ ခေါ်ကြတာဟာ ဘာမှမသိတဲ့ ကလေးမလေးတစ်ယောက်ကို ကမ္ဘာကျော် ပညာတတ်တစ်ယောက်ဖြစ်အောင် ဖန်တီးပေးနိုင်ခဲ့လို့ ဖြစ်ပါတယ်။

• အိမ်ထောင်ရေး: သူဟာ John Macy နဲ့ အိမ်ထောင်ကျခဲ့ပေမဲ့ နောက်ပိုင်းမှာ လမ်းခွဲခဲ့ကြပါတယ်။

• ဘဝနိဂုံး: ၁၉၃၆ ခုနှစ်မှာ Anne ကွယ်လွန်ခဲ့ပါတယ်။ သူကွယ်လွန်ချိန်မှာ Helen Keller က သူ့ရဲ့ လက်ကို တင်းတင်းဆုပ်ကိုင်ထားခဲ့ပါတယ်။

• ထူးခြားချက်: Anne Sullivan ရဲ့ အရိုးပြာကို ဝါရှင်တန် အမျိုးသား ဘုရားကျောင်း (Washington National Cathedral) မှာ ဂုဏ်ပြုထားရှိပါတယ်။

Anne Sullivan ရဲ့ ဇာတ်လမ်းဟာ "ကိုယ့်ဘဝမှာ ဘယ်လောက်ပဲ အမှောင်ကျနေပါစေ၊ တစ်ပါးသူရဲ့ ဘဝမှာ အလင်းရောင်ဖြစ်အောင် ကြိုးစားနိုင်တယ်" ဆိုတဲ့ သင်ခန်းစာကို ပေးပါတယ်။

#ဟမ်စိုင်း(ဆေး-မန်း)